elmagoesnuts

Van NOOT naar deugd. Hier vind je mijn walnootrecepten en avonturen rondom het kweken, oogsten, kraken en bereiden van walnoten. Veel lees- en kookplezier!

Archief voor de categorie “Informatie walnotenboom”

Walnoot plus – een boom voor iedereen

Onlangs werd ik benaderd door Anne Oosterbaan. Hij was bezig met het schrijven van een boek over walnoten en vol spanning wachtte ik het resultaat af. Al snel was het boek voltooid en heb ik een exemplaar ontvangen, dat ik natuurlijk meteen heb bekeken en gelezen.W_cover

Wat een leuk boek, helemaal en alleen over walnoten! Maar het heet niet voor niks Walnoot +, een boom voor iedereen. Het is een boek dat enorm veel informatie bevat: over de boom, de vrucht, het planten, het kweken, het oogsten, de toepassingen van de noten en het hout, mogelijke bedreigingen in de vorm van insecten en andere plagen en nog veel meer interessante zaken over de walnoot en de boom.

Het boek is echt bedoeld voor mensen die zich graag verdiepen in deze vruchtboom als zij overwegen één, of met name meerdere, bomen aan te planten. Ook als men net walnoten heeft aangeplant, leest men veel nuttige en leuke weetjes over de boom. Het boek bevat uitgebreide informatie over de manier waarop je bomen aan kunt planten, waarmee je ze kunt combineren en met welke kosten je rekening moet houden. Het boek helpt je ook een juiste keuze te maken uit de grote hoeveelheid geschikte rassen. Tenslotte vertelt het hoe je de geplante walnootbomen verzorgt en er, deels letterlijk, de vruchten van plukt. Na het lezen van het boek realiseer je je nog meer hoe veelzijdig deze boom is.

Ik vond het erg leuk om het boek te lezen en te ontdekken hoeveel ik nog níet van de walnoot weet. Ik had bijvoorbeeld nog nooit van ‘kwade drup’ gehoord en kende niet alle beestjes die er op de walnoot leven.  Het boek was ook leuk om te bekijken, want er staan mooie foto’s en handige grafiekjes en tabelletjes in, die verduidelijken wat er beschreven wordt. Het is een overzichtelijk boek om vaker terug te pakken als je weer iets nieuws over je walnotenboom wilt opzoeken.

Het boek nodigt uit tot het aanplanten van walnotenbomen en helpt je bij het maken van de juiste keuze, iets dat ik alleen maar kan aanmoedigen. Al na enkele jaren komt de boom tot bloei en kun je beginnen met het oogsten van de eerste noten. En dat betekent dat je deze gezonde vruchten kunt gaan eten en gebruiken in allerhande recepten. Voor ideeën om de noten te verwerken in gerechten, kun je hier dus terecht. Anne verwijst in zijn boek zelfs naar dit blog, wat een eer! In het boek staat één recept, dat ik natuurlijk binnenkort ook moet gaan maken.

Ben je geïnteresseerd in het boek van Anne Oosterbaan? Dit is een korte samenvatting van hemzelf met de bestelgegevens:

Dit boek beschrijft de veelzijdigheid van de walnoot. Het vruchtvlees, het hout, de wortel, de bast, het blad, de bolster, de schaaldelen, de tussenschotjes…..alle onderdelen kunnen worden benut. Het is dus de moeite waard meer walnoten aan te planten. Hiervoor zijn meer dan zeventig verschillende rassen beschikbaar. Voor een goede notenproductie is het belangrijk dat ze laat bloeien om niet te bevriezen door late voorjaarsnachtvorst, en dat ze weinig gevoelig zijn voor ziekten. Omdat de notenproductie pas na een aantal jaren goed op gang komt is het handig om tussen de notenbomen eerst een ander gewas te telen en/of dieren te houden. Hiervan worden in dit boek voorbeelden beschreven. Tenslotte wordt ingegaan op de kosten en opbrengsten van een notenbeplanting.

Het boek kost 20 euro (excl. 4 euro verzendkosten) en is te bestellen via a.oosterbaan@planet.nl.

Walnoten uit Frankrijk

We hebben al ruim een week bijna zomers weer en er zijn vast meer mensen die aan vakantie denken, dus ik maak even een uitstapje naar Frankrijk waar in verschillende regio’s grote walnotengebieden zijn. We reden al vaker toeristisch terug langs de kilometers walnotenboomgaarden ten zuidwesten van Grenoble, IMG_5362waar de beroemde walnoten met AOC keurmerk (appellation d’origine controlée) vandaan komen. In het plaatsje St.Jean-en-Royans bezochten wij enkele jaren terug ook een walnotenmolen, waar deze lekkere noten geperst worden. Terwijl de vrouw des huizes al enkele malen riep dat haar man aan tafel moest komen voor het belangrijke middageten, bleef hij maar enthousiast vertellen in de heerlijk koele gewelven van de hoeve. We kochten er walnotenolie, walnotenmosterd, walnotenpasta en walnotenwijn, die allemaal heerlijk smaakten.

walnotenwinkelsarlatAfgelopen zomer waren wij in de andere bekende walnotenstreek met AOC en AOP (Appellation d’Origine Protégée) keurmerk: de Périgord Noir. We kwamen hier regelmatig de walnoten tegen, zowel op ons bord (zie recept pizza) als op onze route. Het meest leuke was de walnotenroute en het walnotenproefstation die we beiden per toeval ontdekten bij het plaatsje Creysse aan de rivier de Dordogne. Het dorpje Creysse is sowieso een stop waard: het is een schattig dorpje waar een mooi stroompje doorheen slingert en het heeft een prachtig 12e eeuws kerkje met twee blijkbaar unieke identieke torens (absides jumelées). We dronken koffie op een lommerrijk (en het enige) terras van Auberge de L’Ile, waar ze tevens het dagelijkse brood verkochten tijdens de vakantie van de bakker. Toen we na de koffie en met een vers brood rondslenterden door het dorpje en bij de parkeerplaats onze auto weer opzochten, ontdekten we deze bordjes en die moesten we natuurlijk wel volgen!dordogne_station4dordogne_station0

We volgden de pijl en zagen al snel veel walnotenbomen en we werden wel benieuwd naar het station expérimentale… dordogne_station5Na enkele honderden meters, stonden we bij een gebouw met informatieborden. Waarschijnlijk omdat het zaterdag was, was het uitgestorven. We namen wat foto’s en keken rond, toen er warempel een man in een auto stapte om te vertrekken. Ik sprak hem aan om te informeren naar de activiteiten ter plaatse. Hij zei dat hier niks te bekijken was en verwees ons naar de website. Dit verbaasde ons wel, omdat er volgens het informatiebord wel wekelijks rondleidingen werden gegeven.dordogne_station2 De mevrouw van de camping aan de rivier, waar we later bij uitliepen, deed net zo laconiek over walnoten:’Buh, die noten, dat is al jaren hetzelfde. We hebben hier één ras en dat oogsten we. Dat is helemaal niet zoveel, hoor.’ Ze snapte niet waar onze belangstelling vandaan kwam, maar ik vond er er wel een foldertje over dit station expérimentale. Het is een onderzoeks- en experimenteerstation voor de walnoot. Op hun website lees je dat de gezamenlijke walnotenboeren hun krachten gebundeld hebben om de concurrentie met de walnoten uit California aan te gaan en ook experimenteren met hybride varianten van de walnoot. Hier lees je ook dat er wel degelijk meerdere rassen gebruikt worden, zoals we zelf ook zagen in de rijen walnotenbomen met labels met namen eraan bij het Station Expérimentale des Noix. Meer informatie over de walnoten van de Périgord vind je hier. Hier vind je een beschrijving van de vier rassen met het AOC keurmerk van de Périgord: Corne, Marbot, Grandjean, Franquette.dordogne_station1dordogne_station7

Walnoten wist-je-dat-jes

Omdat mijn blogposten over walnoten veel gelezen en bewaard worden, heb ik hier enkele weetjes over walnoten verzameld.

Wist je dat walnoten eigenlijk steenvruchten zijn? De walnoot met de harde, bruine dop is namelijk de kern van een groene vrucht. De walnoot is de vrucht van de okkernoot.

Wist je dat walnoten niet snel gebruikt worden in kaas vanwege de grote kans op schimmel? Een goed alternatief is fenegriekkaas, die ook een heerlijk notige smaak heeft. In ijs worden walnoten vaak eerst gecaramelliseerd, zodat ze krokant blijven. Dat kun je dus ook zelf doen als je walnoten aan ijs wilt toevoegen.

IMG_0504Wist je dat walnotenbomen zomers insecten, zoals muggen, op een afstand houden? De geur van de bladeren vinden zij niet lekker, maar als je zelf een groen blad tussen je vingers wrijft (nog even geduld), vind je het waarschijnlijk wel lekker fris ruiken. In de zomer is een walnoot een prima plek om te vertoeven. Ook handig om aan te denken als je een kampeerplek uitzoekt… hoewel wij eens zo’n harde groene noot op ons dak kregen bij een windvlaag.

Wist je dat je gedopte noten het beste koel kunt bewaren? Dop nooit teveel noten van tevoren, omdat ze vers gedopt het beste smaken. Bewaar de gedopte noten in een goed afsluitbare doos op een koele plek, eventueel de koelkast. Ik heb op verschillende plekken gehoord en gelezen dat mensen gepelde noten invriezen. Omdat ik zelf zoveel noten gebruik, zie ik hier het nut niet zo van in, maar het schijnt goed te kunnen.

IMG_7082Wist je dat je inkt kunt maken van okkernoten? Als je de groene bolsters donker laat worden, kun je hiervan inkt koken. Het is wel een vies klusje, dus je kunt beter oude kleding en handschoenen dragen. De verfstof in de okkernoot, juglon, moet echt van je handen slijten. Draag daarom bij het rapen altijd handschoenen. Meer informatie over juglon, vind je hier (Engels) of hier (Nederlands). Hier vind je het recept voor de walnoteninkt.

Wist je dat je behalve leuk kunt knutselen met walnootdoppen, ze ook kunt gebruiken als brandstof voor de houtkachel? En dat de doppen in versnipperde vorm ook gebruikt worden als polijstmateriaal? Ik heb ook ergens gelezen dat de versnipperde doppen als isolatie in raketten gebruikt worden!

Wist je dat als je droomt over noten, dit een voorteken is van vreugde en voorspoed? In dezelfde categorie, maar dan nog wat vreemder: dromen dat je een beschimmelde walnoot kraakt, geeft aan dat je bitterheid en tegenslagen te wachten staan. En: als een jonge vrouw droomt dat haar handen door walnoten bevlekt raken, zal haar minnaar zijn aandacht aan een ander schenken en zal zij eerdere heimelijke uitstapjes betreuren! Meer over bijgeloof en symboliek rondom walnoten lees je hier, bijvoorbeeld dat reizigers liever niet onder een notenboom overnachten omdat zij anders niet meer wakker zouden worden. Hm, zou die groene noot daarom op ons dak gevallen zijn, als waarschuwing om weg te gaan?

Wist je dat je bepaalde soorten walnootbomen kunt snoeien als dakboom? De nigra juglans Laciniata is hier met zijn mooi geveerde blad heel geschikt voor. Zet er enkele in een mooie vorm bij elkaar en binnen een paar jaar heb je er bij hete zomers een heerlijk koele schaduwplek met weinig ongedierte voor terug. Op de Smallekamp kun je hier een mooi voorbeeld van zien.

Wist je dat sommige mensen juist alleen de zogenaamde ‘natte noten’ eten, dus de verse noten die net geoogst zijn en nog niet gedroogd, zoals wij ze eigenlijk altijd in de winkel zien. Deze verse noten smaken wat meer melkachtig dan de gedroogde walnoten. Sommige mensen vinden ze het lekkerst als ze supervers zijn en slaan daarom zelfs de groene noten uit de bomen! Ze moeten dan wel eerst de groene bolsters eraf peuteren, vervolgens de walnoot kraken en dan kunnen ze eten of bereiden. Er zijn speciale gerechten met de superverse noten. Ik heb er eentje op mijn blog staan, zie geitenkaaspaté met walnoten.

Voor weetjes over de smaak van walnoten, lees mijn vorige post walnoten zonder wansmaak.

Walnoten zonder wansmaak

Als je veel walnoten in gerechten en gebak gebruikt, wil je natuurlijk vooral weten hoe de smaak van walnoot het beste tot zijn recht komt. Hierbij is het belangrijk te kijken wanneer je de noten raapt, welke je raapt en vooral: welke je hoe gebruikt.rottenotengoed
Schimmel
Van deze noten links zal iedereen zien dat ze niet geschikt zijn voor consumptie. Er zit schimmel in, de noot heeft te lang in vochtig gras of blad gelegen, de vrucht is niet goed ontwikkeld, een deel van de groene schil is te lang blijven zitten, de noot is niet goed gedroogd of de dop was open. Maar hoe zit het met deze noten rechts? kleurennotenDeze komen allemaal van één boom, maar hebben schilletjes in veel verschillende kleuren als je ze openmaakt. Het belangrijkste om te bekijken is of de noot geen schimmel bevat.schimmelnoot Grondschimmel ontstaat vaak door niet op tijd oogsten, slecht drogen of niet droog bewaren. De schimmel herken je als als wit pluis dat je niet zomaar van de noot afveegt, zie de noot op de 2e foto links. Bepaalde schimmels zorgen voor ernstige diarree en ook na verhitting (of invriezen) blijft schimmel actief: weggooien dus! Ook als het ‘wit’ van de noot niet meer mooi wit is of zelfs bruinig, kun je de noot beter weggooien. Je zou door een muffe of rotte noot in een gerecht geen walnoot meer eten en dat zou erg jammer zijn!
Rapen
Ook bij het rapen van walnoten kun je al een selectie van noten met goede smaak maken. Raap in het oogstseizoen sowieso elke dag de noten. Als noten lang in het natte gras met blad liggen, gaat de smaak achteruit en is de kans op schimmelvorming groter! Als er nog een deel van de groene (nu zwarte) bast aan de noot vastzit, oogst je deze noten niet. Verder heb ik geleerd dat je de eerste en de laatste noten die vallen, apart moet houden. De kwaliteit en smaak van deze noten is minder goed. De laatste noten worden in Amerika ook wel ‘mummies‘ genoemd waar ze er (met stokken) uit de bomen geslagen worden omdat er navelsinaasappelworm in kan gaan huizen. Dit is in Nederland niet nodig, maar gebruik de noten wel apart voor verwerking in gerechten.kraken_hamertje_actie
Gebruik
Tenslotte gebruik je voor een goede smaak de walnoten op de juiste manier. De smaak van walnoten wordt namelijk versterkt door de walnoten te verwarmen, bijv. te roosteren in een droge koekenpan of bovenop een gerecht in de oven. De smaak wordt ook versterkt in goede combinaties met andere voedingsmiddelen, bijvoorbeeld ingrediënten die ook een nootachtige smaak hebben zoals rucola (raketsla), bietjes en koolrabi, of ingrediënten die goed aansluiten bij de smaak van walnoten, bijv. ahornsiroop (maple syrup), honing, blauwe schimmelkaas en vijgen.
Smaak
De noten met de meeste smaak, zoals de Chiara en Proslavski, gebruik je natuurlijk om naturel of als garnering te eten. Wij hebben zelf een Buccaneer en een Broadview in de tuin, die ook erg lekkere noten geven. Deze noten van de mini-walnootboom zijn behalve decoratief ook heel goed eetbaar (de linkse noot is een normale maat). Voor mensen met een kleine tuin of alleen een balkon een ideale oplossing!mini-walnoot

Kwekerij De Smallekamp

NaamloosKwekerij “de Smallekamp”, in 2006 opgericht door Ton Friesen en Cees Barneveld, heeft zich gespecialiseerd in het kweken van bijzondere vruchtbomen. Op de kwekerij staan vele soorten Juglans (walnoot). Hiervan hebben zij al meer dan 100 verschillende soorten, zowel sier als vruchtrassen. Daarnaast hebben zij ook de Corylus (hazelnoot), Castanea (tamme kastanje) en Carya (pecannoot).

Wil je meer weten over walnotenbomen, walnotenolie of andere bijzonder vruchtbomen, kijk dan op de site van de kwekerij.

Berichtnavigatie